Saltar al contenido · Skip to content · Salta al contenuto · Zum Inhalt · Ir ao conteúdo · Przejdź do treści
Niebieska fala: koniec woke?

Polityka międzynarodowa

Niebieska fala: koniec woke?

Demokraci przygotowują się do określenia agendy, którą będą promować z Kongresu od stycznia 2027 roku.

Autor Bernardo Gortaire Morejón13 listopada 20266 min czytania

Podczas gdy ostatnie mandaty są nadal rozdzielane, a niektóre środowiska MAGA odmawiają uznania wyniku niebieskiej fali, demokraci przygotowują się do określenia agendy, którą będą promować z amerykańskiego Kongresu od stycznia 2027 roku.

Mimo niezadowolenia republikanów i choć nadal utrzymują się wątpliwości, czy administracja Donalda Trumpa naprawdę uzna porażkę, czy też stworzy kolejny gorzki scenariusz dla demokracji Stanów Zjednoczonych, jak szturm na Kapitol w 2021 roku, już zaczyna się szukać wyjaśnień wielkiego zwycięstwa demokratów.

Niektóre umiarkowane środowiska i doradcy polityczni, tacy jak Javier Sánchez Glez czy Guille Raffo, przypisują zmianę temu, że Partia Demokratyczna zdecydowała się odejść od tzw. kultury „woke”. To pojęcie, które w ostatnich latach zdominowało dyskurs prawicy – od tzw. „wojny kulturowej” – w odniesieniu do lewicowych stanowisk skupionych na kwestiach tożsamości płciowej, sprawiedliwości społecznej i intersekcjonalności.

Aby zrozumieć, czy ta teza jest prawdziwa, należy wyjść od założenia, że strategia demokratów nie była realizowana w jednolity sposób we wszystkich stanach USA.

Skrzydło progresywne – obejmujące coraz bardziej widocznych demokratów-socjalistów, małe ruchy robotnicze, a nawet niektórych otwartych zwolenników marksizmu – od lat toczy „wojnę” z establishmentem Partii Demokratycznej. Senator Bernie Sanders z Vermontu był przez cały XXI wiek najbardziej widoczną twarzą mniej widocznej wizji polityki amerykańskiej, bliższej europejskiej socjaldemokracji nordyckiej.

Progresywizm w Stanach Zjednoczonych utrzymuje głębokie niezadowolenie z Partii Demokratycznej od czasu, gdy wewnętrzne siły partii odmówiły mu wsparcia przy wyborze kandydata na prezydenta – zarówno w 2016 roku, kiedy Hillary Clinton przegrała z Donaldem Trumpem, jak i w 2020 roku, gdy Joe Biden zdołał uniknąć bezpośredniej reelekcji Sandersa.

Od tamtej pory postaci takie jak Alexandria Ocasio-Cortez (AOC), reprezentantka Nowego Jorku od 2019 roku, wyrosły poza swoją lokalną niszę, by dać głos młodszym pokoleniom, które nigdy nie osiągnęły amerykańskiego snu, z którego korzystali i nadal korzystają „boomerzy”. Wraz z Sandersem AOC zrobiła wyłom w Partii Demokratycznej, choć umiarkowane środowiska widziały w nich raczej zagrożenie niż atut.

Partia Demokratyczna miała związane ręce podczas pierwszych dwóch lat Trumpa 2.0. Mając większość w obu izbach, a nawet poparcie władzy sądowniczej z większością konserwatywną, Trump narzucił swoją agendę powiązaną z Projektem 2025 niemal jak polityczny walec. W obliczu tego scenariusza wielu progresywistów domagało się braku zdecydowanych odpowiedzi ze strony demokratów i rozpoczęło wyścig, który okazał się sukcesem – kilku wygrało prawybory mimo niezadowolenia umiarkowanych w partii.

To prawda, że w niektórych czerwonych stanach najlepsi byli demokraci bliżsi centrum, ale w niebieskich stanach siły lewicowe osiągnęły szczególnie widoczną obecność. Widać to było przede wszystkim w Nowym Jorku, gdzie burmistrz Zohran Mamdani stworzył parasol dla amerykańskiego progresywizmu. Jego sojusznicy – Claire Valdez (okręg 7), Darializa Ávila Chevalier (okręg 13) i Brad Lander (okręg 10) – najpierw wygrali prawybory, a następnie mandaty do federalnego Kongresu.

Wpływ pierwszego muzułmańskiego burmistrza Nowego Jorku wykracza poza granice i jest globalnym fenomenem w mediach społecznościowych dzięki jego przekazom o tolerancji i współistnieniu. Irytował też niejednego swoimi filmami i nagraniami w mandaryńskim, arabskim czy hiszpańskim, które przyciągnęły międzynarodową uwagę.

Nie oznacza to jednak, że umiarkowane liberalne skrzydło zajmujące szczyty Partii Demokratycznej zaakceptowało i zinternalizowało ten model.

Hakeem Jeffries, reprezentant 8. okręgu Nowego Jorku, Chuck Schumer, senator z Nowego Jorku, oraz Cory Booker, senator z New Jersey i krajowa postać partii, rysują się jako punkty odniesienia przyszłej kadencji, przy czym dwaj pierwsi jako potencjalni liderzy nowych większości. Już jednak stają w obliczu rosnącej presji ze strony skrzydła progresywnego.

Media społecznościowe i kilka petycji na platformie Change.org zgromadziły już dziesiątki tysięcy podpisów, by partia zaproponowała inne nazwiska. Największa, mająca uniemożliwić Jeffriesowi objęcie funkcji spikera Izby Reprezentantów, ma już ponad 850 tysięcy podpisów w momencie pisania tych słów i cieszyła się nawet poparciem aktora Marka Ruffalo.

Umiarkowanym demokratom wskazuje się, że te wybory midterm wygrano nie „dzięki nim”, lecz „mimo nich”. Kwestionuje się też ich związki z państwem Izrael oraz finansowanie pochodzące z AIPAC i pokrewnych sieci.

W tym kontekście Chuck Schumer w 2010 roku powiedział, że jedną z jego ról w Senacie było bycie „shomer Yisrael”, czyli „strażnikiem Izraela”. Z kolei w marcu 2026 roku Cory Booker, senator z New Jersey, ogłosił, że przestanie przyjmować wpłaty od komitetów akcji politycznej skupionych na jednej sprawie, w tym tych związanych ze wsparciem dla Izraela; część wyborców mu tego nie wybaczyła i nadal widzi go jako część tej sfery.

Inna krytyka dotyczy braku wsparcia finansowego dla osób spoza status quo Partii Demokratycznej. Wskazuje się, że Angie Nixon, stanowa reprezentantka z Florydy i kandydatka do federalnego Senatu, była blisko wygrania mandatu z republikańską Ashley Moody, ponieważ krajowy aparat partii nie zapewnił jej wystarczających funduszy na bardziej konkurencyjną kampanię.

Na razie niektóre środowiska starają się wyjaśnić zwycięstwo demokratów jako akt moderacji dyskursywnej – koniec „woke”. W praktyce jednak te wybory dały jedną z najbardziej zróżnicowanych list w historii. Wśród „pierwszych razy” znajdują się:

  • Chris Pappas z New Hampshire: pierwszy otwarcie gejowski mężczyzna wybrany do federalnego Senatu.
  • Abdul El-Sayed z Michigan: pierwszy muzułmanin wybrany do federalnego Senatu.
  • Peggy Flanagan z Minnesoty: pierwsza rdzenna kobieta wybrana do federalnego Senatu.
  • Keisha Lance Bottoms z Georgii: pierwsza czarna kobieta wybrana na gubernatora stanu USA.
  • Deb Haaland z Nowego Meksyku: pierwsza rdzenna kobieta wybrana na gubernatora stanu USA.
  • Gina Hinojosa z Teksasu: pierwsza latynoska gubernatorka.

Lista jest jeszcze dłuższa w Kongresie i podważa tezę, że polityka tożsamościowa nie odegrała istotnej roli w tych wyborach.

Niektórzy zwycięzcy, jak sam Abdul El-Sayed, w kampanii unikali koncentrowania dyskusji na tematach religijnych czy płciowych. I z dużym talentem politycznym skierowali rozmowę na potrzeby obywateli oraz pilną potrzebę obniżenia kosztów życia.

Podobnie Gina Hinojosa przyznała, że starała się uciec od dyskursywnej pułapki agendy płciowej: oskarżeniom o bycie „zbyt woke” przeciwstawiła, że ludzie pracujący są „zbyt broke”, czyli zbyt zubożali.

W ostatnich latach jedną z ulubionych strategii prawicy było przenoszenie sedna rozmowy na tematy społeczności trans lub agendy różnorodności, równości i inkluzji (DEI), a część demokratów zdawała się to zauważyć.

Jednak daleko od przedstawiania jej jako martwej agendy, Ro Khanna, federalny reprezentant 17. okręgu Kalifornii, przypieczętował zwycięstwo demokratów jasnym przesłaniem: „DEI is back!” („DEI wraca!”).

A prawdopodobnie wisienką na torcie jest wypowiedź Jaelynn Scott, wybranej do Izby Reprezentantów stanu Waszyngton z 37. okręgu legislacyjnego i pierwszej czarnej transpłciowej kobiety wybranej do legislatury stanowej w kraju, która stwierdziła:

„Każdemu trans nieletniemu z Waszyngtonu, któremu powiedziano, że nie ma dla niego miejsca: owszem, jest. Jest w stanowej Izbie”.

Podsumowując, w tych wyborach nie istniała jedna recepta. Historycznie partie prezydenta Stanów Zjednoczonych mają tendencję do tracenia mandatów w wyborach midterm.

W przypadku porażki Trumpa 2.0 nie zapowiadało się to jako niespodzianka. Między skrajnie wysokimi kosztami życia – gdzie wyróżnia się niespełniona obietnica obniżenia cen benzyny; shrinkflation (reduflacja), polegająca na zmniejszaniu zawartości lub rozmiaru produktu bez proporcjonalnego obniżenia ceny; polityką terroru ICE; niepopularną wojną z Iranem; ludobójstwem w Gazie; oraz rosnącą przepaścią między 0,1% a resztą kraju, którą James Talarico, wybrany senator z Teksasu, otwarcie nazwał „wojną klasową” – było mało miejsca na inny wynik.

Powrót dyskursu opartego na gospodarce i pracy jest istotny i potrzebny, ale udawanie, że skupienie na mniejszościach i kwestiach płci było problemem, kończy się kupowaniem narracji bez spojrzenia na rzeczywistość.

Udostępnij

Dla Instagrama: skopiuj link i wklej go w relacji lub wiadomości prywatnej.

Do późniejszego przeczytania

Kontynuuj z

Komentarze

Brak komentarzy. Otwórz rozmowę.

Zaloguj się, aby komentować. Zaloguj się